nieuwsbericht | 9 februari 2026
Herontdekt schilderij Meester I.S. toegevoegd aan tentoonstelling Meesterlijk Mysterie
Ontdekking mogelijk zelfportret resultaat van onderzoek Museum De Lakenhal en Serlachius Museums
De tentoonstelling Meesterlijk Mysterie – Over Rembrandts raadselachtige tijdgenoot wordt aangevuld met een bijzonder herontdekt schilderij van Meester I.S. De ontdekking van het mogelijke zelfportret is het gevolg van het onderzoek dat Museum De Lakenhal en Serlachius Museums gezamenlijk opzetten. Het schilderij Jonge man met hoge bontmuts en ringkraag (1638) bleek in bezit te zijn van een particuliere verzamelaar, die het werk gedurende de rest van de tentoonstelling in bruikleen geeft aan Museum De Lakenhal. De tentoonstelling is nog te zien t/m 8 maart 2026.
Uitgebreide zoektocht
Naar het schilderij Jonge man met hoge bontmuts en ringkraag (1638) werd al lange tijd gezocht. Het schilderij maakte ooit deel uit van de collectie van het J. Paul Getty Museum in Los Angeles, maar werd op enig moment verkocht en verdween daarna van de radar. Museum De Lakenhal is dan ook bijzonder verheugd dat de huidige particuliere eigenaar bereid is dit uitzonderlijke werk voor de laatste weken van de tentoonstelling in bruikleen te geven. Directeur Tanja Elstgeest: ‘Dat dit schilderij van Meester I.S. is getraceerd, is het gevolg van het onderzoeksproject dat Museum De Lakenhal samen met Serlachius Museums en vooraanstaande onderzoekers uitvoerde. Deze herontdekking is natuurlijk een fantastisch resultaat. Het werk is een belangrijke aanvulling op de tentoonstelling. Bezoekers krijgen nu de unieke kans om dit mogelijke zelfportret van Meester I.S. in Museum De Lakenhal te bekijken.'
Mogelijk zelfportret
Op het schilderij is een jonge man te zien met een ovaal gezicht, vlassig snorretje en een opvallend kapsel met lang, krullend haar. Deze jonge man keert vaker terug in het oeuvre van Meester I.S. Mogelijk gaat het hier om een zelfportret van de kunstenaar. Ten tijde van de opening van de tentoonstelling Meesterlijk Mysterie – Over Rembrandts raadselachtige tijdgenoot was slechts één schilderij met deze jonge man bekend, namelijk het schilderij Jonge geleerde halfnaakt (1638). Nu is Jonge man met hoge bontmuts en ringkraag, eveneens uit 1638, alsnog opgedoken. Het gaat om de vroegst bekende tronie van Meester I.S. en toont een duidelijke invloed van Rembrandt. Die invloed is zichtbaar in het sterke licht-donkercontrast en de losse schildertechniek. Rembrandt nam in zijn tronies vaak zijn eigen gezicht als uitgangspunt. Het is daarom goed mogelijk dat ook Meester I.S. zichzelf als model heeft gebruikt. Conservator Lea van der Vinde: ‘Hoewel we de naam achter het monogram I.S. nog altijd niet kunnen ontcijferen, zijn we met de herontdekking van Jonge man met hoge bontmuts en ringkraag opnieuw een stap dichter bij deze mysterieuze kunstenaar gekomen. Meester I.S. blijft anoniem, maar heeft nu misschien toch een gezicht gekregen.’
Tentoonstelling en internationaal onderzoek
In de tentoonstelling Meesterlijk Mysterie - Over Rembrandts raadselachtige tijdgenoot komen de belangrijkste schilderijen van de onbekende maar zeer getalenteerde 17de-eeuwse Meester I.S. bij elkaar. Veel van deze werken, met rauwe, bijna hyperrealistische gezichten, zijn voor het eerst samen te zien. Aan de tentoonstelling ligt uitgebreid onderzoek naar het werk en de identiteit van de meester ten grondslag, geleid door conservatoren Janneke van Asperen (Museum De Lakenhal) en Tomi Moisio (Serlachius Museums), in samenwerking met experts Volker Manuth en Marieke de Winkel (Radboud Universiteit) en David de Witt (Museum Rembrandthuis). Door dit onderzoek en dankzij een internationale oproep via het conservatorennetwerk CODART zijn meerdere schilderijen getraceerd en ontdekt, die nu in de tentoonstelling te zien zijn.
Lovende ontvangst
De tentoonstelling is zeer lovend ontvangen door zowel pers als publiek. Zo schreven onder andere NRC (☆☆☆☆), Trouw (☆☆☆☆), De Volkskrant, De Groene Amsterdammer, Museumtijdschrift en The Burlington Magazine eerder al uitgebreid over de tentoonstelling. Meesterlijk Mysterie – Over Rembrandts raadselachtige tijdgenoot is nog t/m 8 maart 2026 te zien in Museum De Lakenhal.
Dank
De tentoonstelling Meesterlijk Mysterie - Over Rembrandts raadselachtige tijdgenoot wordt mede mogelijk gemaakt met steun van gemeente Leiden, Mondriaan Fonds, Turing Foundation, Blockbusterfonds, het Cultuurfonds, het Lucas van Leyden Mecenaat, Stichting Zabawas, DutchCulture en door de rijksoverheid: de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed heeft namens de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap een indemniteitsgarantie toegekend.